516 167 506

Termolezja kręgosłupa - na czym polega i czym różni się od kriolezji

TL;DR Termolezja kręgosłupa to zabieg, w którym lekarz wykorzystuje ciepło do ograniczenia przewodzenia bólu przez drobne nerwy zaopatrujące stawy kręgosłupa. Celem jest zmniejszenie dolegliwości, a nie naprawa dysku czy usunięcie zmian zwyrodnieniowych. W CRS Clinic w Warszawie wykonujemy kriolezję kręgosłupa - pokrewny zabieg, w którym na nerw działa się zimnem. Poniżej wyjaśniamy, czym różnią się te metody, kiedy lekarz je rozważa i jak wygląda kwalifikacja.
Opublikowano: 2 lipca 2024
Zaktualizowano: 27 września 2026
7 min. czytania
Lekarz ortopeda analizuje wynik badania RTG u pacjentki przed zabiegiem wyłączającym przewodzenie bólu kręgosłupa w CRS Clinic Warszawa
  • Zatwierdzenie medyczne:
    lek. Bartosz Czapski - specjalista neurochirurgii, interwencyjne leczenie bólu, certyfikowany sonochirurg interwencyjny (CIPS)
  • Autor merytoryczny:
    mgr Jacek Grabowski - dyrektor medyczny CRS Clinic, fizjoterapeuta, 30 lat doświadczenia klinicznego

Na czym polega termolezja kręgosłupa?

Termolezja polega na punktowym działaniu wysokiej temperatury na nerw przewodzący ból. Jest zabiegiem przezskórnym: lekarz wprowadza cienką elektrodę przez wkłucie, bez wykonywania nacięcia chirurgicznego.

Elektroda trafia w okolicę nerwu zaopatrującego bolesny staw międzykręgowy. Prąd o częstotliwości radiowej powoduje miejscowe wytworzenie ciepła, które uszkadza wybrane włókna nerwowe i ogranicza przewodzenie sygnałów bólowych.

Lekarz ortopeda przeprowadza zabieg wyłączenia nerwów kręgosłupa pod kontrolą USG w CRS Clinic Warszawa

Pacjenci czasem nazywają ten zabieg „wypalaniem kręgosłupa”. To określenie może budzić niepotrzebny niepokój. Działanie dotyczy niewielkiego obszaru przy wybranym nerwie, a nie kręgów, dysków czy rdzenia kręgowego. Lekarz kontroluje położenie elektrody za pomocą obrazowania RTG lub USG.

Termolezja nie usuwa przyczyny zmian w stawie. Zwyrodnienie pozostaje, ale do układu nerwowego może docierać mniej sygnałów bólowych z leczonego obszaru.


Czy ablacja, termoablacja i RFA to inne nazwy termolezji?

W kontekście leczenia bólu kręgosłupa określenia „termolezja”, „termoablacja” i „ablacja prądem o częstotliwości radiowej”, czyli RFA, mogą odnosić się do zabiegów wykorzystujących ciepło do ograniczenia przewodzenia bólu.

W dokumentacji można również spotkać określenie „ablacja nerwów kręgosłupa”. Warto jednak upewnić się, jaką dokładnie procedurę proponuje lekarz.

Samo słowo „ablacja” ma szersze znaczenie i jest używane także przy zabiegach dotyczących innych narządów. Nie każda procedura określana w ten sposób jest termolezją nerwów zaopatrujących stawy kręgosłupa.


Kiedy lekarz rozważa termolezję kręgosłupa?

Termolezję rozważa się przy przewlekłym bólu pochodzącym ze stawów międzykręgowych, gdy dotychczasowe leczenie nie zapewnia wystarczającej poprawy. Może to dotyczyć osób, u których dolegliwości utrzymują się mimo leków, fizjoterapii i wcześniejszych iniekcji.

Lekarz ortopeda przeprowadza diagnostykę USG kręgosłupa lędźwiowego przed zabiegiem wyłączenia bólu w CRS Clinic Warszawa

Najczęściej chodzi o odcinek lędźwiowy oraz drobne stawy łączące kolejne kręgi. Ból związany z tymi strukturami może nasilać się:

  • podczas prostowania i skręcania tułowia;
  • po dłuższym staniu;
  • po wielogodzinnym siedzeniu, np. za kierownicą.

Takie objawy nie wystarczają jednak do kwalifikacji. Sam opis rezonansu magnetycznego ani zdjęcie RTG nie rozstrzygają, czy zabieg będzie właściwy dla konkretnego pacjenta. Zmiany widoczne w badaniu nie zawsze są źródłem odczuwanego bólu.

Lekarz zestawia wyniki obrazowania z objawami, badaniem i wywiadem pacjenta oraz reakcją na blokadę diagnostyczną.


Jak przed termolezją lub kriolezją sprawdzić, który nerw przewodzi ból?

Blokada diagnostyczna pomaga sprawdzić, czy wybrany nerw przewodzi ból z okolicy podejrzewanej o wywoływanie dolegliwości. To ważny i nieodłączny etap kwalifikacji do zabiegu.

Pod kontrolą obrazowania lekarz podaje niewielką ilość środka znieczulającego w okolicę określonego nerwu lub stawu. Następnie ocenia, czy ból wyraźnie się zmniejszył albo ustąpił.

Poprawa po blokadzie przemawia za tym, że wybrano właściwy cel leczenia. Pomaga przewidzieć odpowiedź na zabieg, ale nie stanowi gwarancji jego skuteczności. Wynik interpretuje lekarz razem z pozostałymi informacjami z badania.

Więcej o tej procedurze przeczytasz w poradniku: blokada kręgosłupa - na czym polega.


Czym termolezja kręgosłupa różni się od kriolezji?

Podstawowa różnica polega na sposobie oddziaływania na nerw: termolezja wykorzystuje ciepło, a kriolezja zimno. Obie metody służą ograniczeniu przewodzenia bólu.

CechaTermolezjaKriolezja
Sposób działaniaWykorzystuje ciepło wytwarzane za pomocą prądu o częstotliwości radiowej.Wykorzystuje niską temperaturę; sonda schładza okolicę nerwu do około -70°C.
Wpływ na nerwPowoduje miejscowe uszkodzenie wybranych włókien nerwowych, ograniczając przewodzenie bólu.Czasowo ogranicza przewodzenie bólu; nerw nie jest przecinany ani usuwany i stopniowo odzyskuje funkcję.
Trwałość efektuEfekt nie zawsze jest trwały. Włókna nerwowe mogą się regenerować, a ból powrócić.Efekt jest czasowy; wraz z regeneracją nerwu dolegliwości mogą powrócić.
Możliwość powtórzeniaMoże być rozważana po ponownej kwalifikacji.Może być rozważana po ponownej kwalifikacji.
Zabieg w CRS ClinicZabiegi termolezji będą dostępne w naszej klinice od stycznia 2027 r.Wykonujemy kriolezję kręgosłupa.

Przed wyborem metody warto omówić również przebieg rekonwalescencji i możliwe dolegliwości po zabiegu. Po termolezji mogą pojawić się przejściowe nasilenie bólu, drętwienie lub nieprzyjemne odczucia w leczonej okolicy. Kriolezja również może powodować dolegliwości pozabiegowe, dlatego nie należy przedstawiać jej jako metody pozbawionej ryzyka.

Nie da się z góry wskazać jednej metody odpowiedniej dla każdego pacjenta. O kwalifikacji decydują wywiad, badanie, ocena dokumentacji oraz odpowiedź na blokadę diagnostyczną.

Kriolezję wykonywaną w naszej klinice opisaliśmy szerzej w poradniku: kriolezja kręgosłupa - na czym polega.


Jak przebiega zabieg na nerwach kręgosłupa krok po kroku?

Termolezja i kriolezja mają zbliżony schemat przygotowania, ale różnią się właściwym etapem oddziaływania na nerw. Szczegóły zależą od wybranej metody i leczonego obszaru.

  1. Ułożenie pacjenta i przygotowanie skóry. Przy zabiegach w odcinku lędźwiowym pacjent zwykle leży na brzuchu. Skóra w miejscu wkłucia zostaje zdezynfekowana.
  2. Znieczulenie miejscowe. Lekarz znieczula okolicę, przez którą będzie wprowadzać igłę lub sondę.
  3. Wprowadzenie igły lub sondy. Pod kontrolą obrazowania umieszcza jej końcówkę w pobliżu wybranego nerwu.
  4. Sprawdzenie położenia. W zależności od techniki lekarz może zastosować stymulację, odczuwaną jako krótkie mrowienie lub impuls.
  5. Właściwe działanie na nerw. Podczas termolezji wykorzystuje się ciepło, a podczas kriolezji zimno.
  6. Obserwacja i powrót do domu. Po zabiegu pacjent pozostaje przez pewien czas pod obserwacją. O możliwości wyjścia i dalszych zaleceniach decyduje personel.

W CRS Clinic kwalifikacja i kriolezja odbywają się podczas dwóch osobnych wizyt. Na pierwszej lekarz zbiera wywiad, wykonuje badanie USG i blokadę diagnostyczną. Jeśli jej wynik potwierdza zasadność dalszego leczenia, na kolejnej wizycie przeprowadza kriolezję.


Czy termolezja kręgosłupa jest bezpieczna?

Kontrola obrazowania pomaga precyzyjnie umieścić igłę lub sondę, ale nie eliminuje całkowicie ryzyka zabiegu. Bezpieczeństwo zależy również od prawidłowej kwalifikacji i zastosowanej techniki.

Lekarz neurochirurg przeprowadza zabieg wyłączenia nerwów bólowych kręgosłupa pod USG w CRS Clinic Warszawa

Możliwe działania niepożądane obejmują:

  • tkliwość, niewielki obrzęk lub zasinienie w miejscu wkłucia;
  • przejściowe nasilenie bólu;
  • podrażnienie tkanek;
  • krwawienie lub zakażenie;
  • zaburzenia czucia, a rzadko także uszkodzenie nerwu.

Przeciwwskazania lub konieczność zmiany planu leczenia mogą wiązać się m.in. z aktywnym zakażeniem, zaburzeniami krzepnięcia, ciążą i uczuleniem na stosowane leki. Lekarz ocenia je indywidualnie podczas kwalifikacji.

Kiedy ból kręgosłupa wymaga pilnej pomocy?

Nagły niedowład nogi lub nowa utrata kontroli nad oddawaniem moczu albo stolca wymagają pilnej oceny na szpitalnym oddziale ratunkowym. Nie są to objawy, z którymi należy czekać na planowy zabieg przeciwbólowy.

W takich sytuacjach konieczna może być pilna ocena neurochirurgiczna i rozważenie leczenia operacyjnego. Operacji kręgosłupa nie prowadzimy w CRS Clinic.


Jak długo utrzymuje się efekt zabiegu i czy można go powtórzyć?

W naszej praktyce ulga po kriolezji utrzymuje się średnio około 12 miesięcy. To obserwacja dotycząca pacjentów CRS Clinic, u których przed zabiegiem potwierdziliśmy źródło bólu za pomocą blokady diagnostycznej i kwalifikacji.

Nie oznacza to jednak, że efekt u każdej osoby będzie trwał dokładnie rok. Czas poprawy jest indywidualny i nie można go precyzyjnie przewidzieć przed leczeniem.

Po kriolezji nerw stopniowo odzyskuje funkcję, dlatego dolegliwości mogą z czasem powrócić. W takiej sytuacji lekarz może rozważyć ponowne wykonanie zabiegu.

Również po termolezji ból może wrócić wraz z regeneracją włókien nerwowych. Jej działanie nie oznacza zatem trwałego wyłączenia bólu na całe życie. Możliwość powtórzenia leczenia wymaga ponownej kwalifikacji.


Który zabieg na ból kręgosłupa wykonujemy w CRS Clinic?

W CRS Clinic wykonujemy kriolezję kręgosłupa, czyli zabieg wykorzystujący zimno do ograniczenia przewodzenia bólu.

Leczenie prowadzi neurochirurg zajmujący się interwencyjnym leczeniem bólu. Zabieg poprzedzają konsultacja, badanie USG i blokada diagnostyczna, która pomaga ocenić zasadność kriolezji.

Informacje o przygotowaniu, przebiegu i kosztach znajdziesz na stronie: kriolezja kręgosłupa w CRS Clinic.

Jeśli szukasz informacji dotyczących powrotu do aktywności po zabiegu wykorzystującym ciepło, przeczytaj osobny poradnik: rekonwalescencja po termolezji – zalecenia i powrót do zdrowia.

Zabieg termolezji kręgosłupa będzie dostępny w naszej klinice od stycznia 2027 roku.


FAQ - najczęstsze pytania o termolezję kręgosłupa

Czy termolezja leczy przyczynę bólu kręgosłupa?

Termolezja jest leczeniem objawowym: ogranicza przewodzenie bólu, ale nie cofa zmian zwyrodnieniowych i nie naprawia dysku. Zmniejszenie dolegliwości może natomiast ułatwić powrót do ruchu, ćwiczeń oraz fizjoterapii.

Czy termolezję wykonuje się tylko w odcinku lędźwiowym?

Nie. Zabiegi tego rodzaju mogą dotyczyć również odcinka szyjnego i piersiowego, choć często rozważa się je przy bólu lędźwiowym. Możliwość zastosowania danej metody zależy od źródła dolegliwości i wyniku kwalifikacji.

Co zabrać na wizytę kwalifikacyjną?

Zabierz posiadane badania obrazowe kręgosłupa wraz z opisami, dokumentację dotychczasowego leczenia i listę przyjmowanych leków. Przydatne są m.in. zdjęcia RTG oraz wyniki rezonansu magnetycznego, jeśli były wykonywane.

Czy przed zabiegiem trzeba odstawić leki?

Nie odstawiaj leków samodzielnie. Poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych preparatach, szczególnie o lekach przeciwzakrzepowych. To lekarz ustala, czy potrzebna jest zmiana sposobu ich stosowania i jak przygotować się do zabiegu.

Co oznacza określenie „termolezja stawów międzykręgowych”?

Oznacza zabieg na nerwach zaopatrujących drobne stawy łączące kolejne kręgi. Celem jest ograniczenie bólu pochodzącego z tych stawów, który może nasilać się m.in. przy prostowaniu tułowia. Dysk nie jest celem takiego zabiegu.

Czy ból po termolezji może wrócić?

Tak, jest to możliwe. Nerwy obwodowe posiadają zdolność do regeneracji (odrastania). Efekt przeciwbólowy utrzymuje się zwykle od kilku do kilkunastu miesięcy. Jeśli ból powraca, zabieg można powtórzyć, jednak warto w międzyczasie zadbać o rehabilitację, by wydłużyć okres bez dolegliwości.

Kiedy termolezja zaczyna działać?

Pełny efekt przeciwbólowy nie pojawia się natychmiast. Po ustąpieniu bólu wynikającego z samego wkłucia (kilka dni), właściwa ulga narasta stopniowo i stabilizuje się zazwyczaj między 2. a 4. tygodniem od zabiegu.

Udostępnij:
Spis treści

Nasi specjaliści leczący ten obszar schorzeń

Umów wizytę

Zostaw numer telefonu — nasza rejestracja oddzwoni i dobierze najbliższy wolny termin.

✓

Dziękujemy za zgłoszenie!

Twoja wiadomość dotarła do naszej rejestracji.
Oddzwonimy tak szybko, jak to możliwe.

Odczuwasz ból?
Nie wiesz co Ci dolega? 

516 167 506
Zadzwoń i porozmawiaj z konsultantką medyczną.
Recepcjonistka CRS Clinic Weronika Borys
Weronika Borys
konsultantka medyczna
Recepcjonistka CRS Clinic Emilia Rzewuska
Emilia Rzewuska
konsultantka medyczna

Artykuły z poradnika CRS Clinic

CRS Clinic
+48 516 167 506
Aleja Solidarności 171, 00-877 Warszawa

Poniedziałek-piątek 7:30-21:30
Sobota: 9:00-13:00
CRS Clinic
© 2026 CRS Clinic | Wszelkie prawa zastrzeżone