Miejsce bólu jest jedną z najważniejszych wskazówek pomagających określić jego przyczynę. Inne struktury znajdują się po zewnętrznej stronie łokcia, inne po wewnętrznej, a jeszcze inne z tyłu stawu.
| Gdzie boli? | Co może być przyczyną? | Charakterystyczny sygnał |
|---|---|---|
| Zewnętrzna strona łokcia | łokieć tenisisty | ból przy chwytaniu i prostowaniu nadgarstka |
| Wewnętrzna strona łokcia | łokieć golfisty | ból przy zginaniu nadgarstka, bez typowego drętwienia |
| Wewnętrzna strona + drętwienie małego palca | ucisk nerwu łokciowego | mrowienie nasilające się przy zgięciu łokcia |
| Tył i szczyt łokcia | zapalenie kaletki | wyczuwalny obrzęk, ból przy opieraniu łokcia |
| Ból promieniujący od barku | problem w obrębie barku | dolegliwości nasilają ruchy ramienia |
| Ból z drętwieniem palców | problem neurologiczny | zaburzenia czucia w określonym obszarze dłoni |
To jedynie mapa orientacyjna. Podobne objawy mogą mieć różne przyczyny, a u części pacjentów dwa problemy występują jednocześnie.
Najczęstszą nieurazową przyczyną bólu po zewnętrznej stronie łokcia jest łokieć tenisisty. Problem dotyczy przeciążenia przyczepu ścięgien prostowników nadgarstka do nadkłykcia bocznego kości ramiennej.
Typowy ból pojawia się podczas:
Często towarzyszy mu osłabienie siły chwytu i tkliwość w jednym punkcie po zewnętrznej stronie łokcia.
Nazwa jest myląca, bo większość pacjentów nie gra w tenisa. Problem częściej wynika z powtarzalnej pracy ręką.
Szczegółowo opisujemy go w poradniku o łokciu tenisisty.
Przy bólu po wewnętrznej stronie łokcia bardzo ważne jest pytanie, czy jednocześnie pojawia się drętwienie palców.
Jeżeli występuje przede wszystkim ból podczas zginania nadgarstka i pracy ręką, bez zaburzeń czucia, jedną z częstszych przyczyn jest łokieć golfisty, czyli przeciążenie przyczepu zginaczy nadgarstka.
Jeżeli natomiast do bólu dołącza mrowienie lub drętwienie małego palca i części palca serdecznego, trzeba brać pod uwagę ucisk nerwu łokciowego w okolicy rowka nerwu łokciowego.
Objawy neurologiczne często nasilają się przy długim zgięciu łokcia, na przykład:
Oba problemy mogą boleć w podobnej okolicy, ale wymagają innego leczenia. Dlatego obecność drętwienia jest ważnym elementem różnicowania.
Ból i widoczny obrzęk na szczycie łokcia mogą wskazywać na problem z kaletką wyrostka łokciowego.
Kaletka jest niewielką strukturą znajdującą się pomiędzy kością a skórą. Jej zadaniem jest zmniejszanie tarcia podczas ruchu i opierania łokcia.
Gdy zostanie podrażniona, może pojawić się:
To jedna z przyczyn bólu łokcia, którą często można zauważyć gołym okiem.
Jeżeli okolica jest mocno zaczerwieniona, gorąca i bardzo bolesna, szczególnie gdy jednocześnie pojawia się gorączka, potrzebna jest pilna konsultacja lekarska. Taki obraz może wymagać wykluczenia infekcji.
Ból odczuwany w łokciu może pochodzić z barku, kręgosłupa szyjnego albo podrażnionego nerwu. Dlatego badanie nie powinno ograniczać się wyłącznie do bolesnego punktu.
Problem w obrębie barku może powodować ból schodzący wzdłuż ramienia aż do okolicy łokcia.
Bardziej przemawia za tym sytuacja, w której:
Drętwienie sugeruje udział nerwu, a nie wyłącznie ścięgna.
| Które palce drętwieją? | Możliwy kierunek diagnostyki |
|---|---|
| mały i część serdecznego | nerw łokciowy |
| kciuk, wskazujący i środkowy | nerw pośrodkowy / cieśń nadgarstka |
| większa część ręki + ból karku | możliwe źródło w odcinku szyjnym |
Podrażnienie korzenia nerwowego w szyi może powodować ból promieniujący przez ramię i łokieć aż do dłoni.
Na takie źródło wskazują szczególnie:
Jeżeli źródło bólu znajduje się poza łokciem, leczenie samej bolesnej okolicy może nie przynieść trwałego efektu.
Większość przypadków bólu łokcia można diagnozować planowo, ale uraz, infekcja lub narastające objawy neurologiczne wymagają szybszej oceny.
Pilnie skonsultuj się z lekarzem, jeśli:
Ból nocny, który utrzymuje się niezależnie od pozycji i nie zmniejsza w spoczynku, również warto skonsultować, zwłaszcza jeśli wcześniej nie występował.
Narastająca utrata funkcji ręki jest ważniejszym sygnałem alarmowym niż sama intensywność bólu.
Podstawą jest badanie kliniczne, a USG pozwala dokładniej ocenić tkanki miękkie znajdujące się w bolesnej okolicy.
Podczas konsultacji lekarz sprawdza:
Badanie USG może pokazać między innymi:
RTG ma inne zastosowanie. Służy przede wszystkim do oceny kości, dlatego jest szczególnie przydatne po urazach lub przy podejrzeniu zmian kostnych.
Przy objawach neurologicznych w części przypadków potrzebne jest także EMG, które ocenia przewodnictwo nerwowe. CRS Clinic nie wykonuje tego badania na miejscu, a jeśli jest potrzebne, pacjent otrzymuje zalecenie wykonania go w odpowiedniej placówce.
W CRS Clinic w Warszawie konsultacja ortopedyczna może obejmować badanie USG podczas tej samej wizyty.
Świeży ból po jednorazowym przeciążeniu może zmniejszyć się po kilku dniach ograniczenia ruchów, które go wywołują.
W pierwszym okresie warto:
Jeżeli ból mimo odciążenia nie zaczyna się zmniejszać, regularnie wraca albo stopniowo ogranicza siłę ręki, warto ustalić jego przyczynę.
Nie podajemy jednego zestawu ćwiczeń „na ból łokcia”, ponieważ różne przyczyny wymagają różnego postępowania. Ćwiczenie pomocne przy przeciążeniu ścięgna może nie być właściwe przy ucisku nerwu czy problemie z kaletką.
Leczenie zależy od przyczyny. Inaczej postępuje się przy przeciążeniu ścięgna, inaczej przy ucisku nerwu, a jeszcze inaczej przy zapaleniu kaletki. Najczęściej postępowanie obejmuje kilka etapów.
Ogranicza się ruchy, które podtrzymują ból, i poprawia sposób wykonywania czynności w pracy lub sporcie.
Nie oznacza to całkowitego unieruchomienia ręki.
Przy przeciążeniach ścięgien fizjoterapia skupia się na stopniowym odbudowywaniu tolerancji tkanek na obciążenie.
Może obejmować również pracę nad nadgarstkiem, barkiem i łopatką, jeżeli wpływają na sposób obciążania łokcia.
Przy problemach nerwowych postępowanie wygląda inaczej i może uwzględniać między innymi neuromobilizację.
W wybranych przypadkach lekarz może rozważyć celowany zabieg wykonywany pod kontrolą USG. Jego rodzaj zależy od struktury odpowiedzialnej za ból.
Przy przeciążeniach ścięgien jedną z metod stosowanych w CRS Clinic jest elektroliza przezskórna wykonywana aparatem Acure 8000. Zabieg przeprowadza lekarz ortopeda pod kontrolą USG i rozważa go przede wszystkim przy przewlekłych zmianach.
W niektórych przypadkach zastosowanie mogą mieć również odpowiednio dobrane iniekcje takie jak osocze bogatopłytkowe (PRP).
Przy ucisku nerwu potrzebna jest zupełnie inna ścieżka leczenia. To właśnie dlatego rozpoznanie i diagnostyka powinny poprzedzać wybór zabiegu.
Dobrym pierwszym wyborem jest ortopeda zajmujący się kończyną górną i wykonujący USG narządu ruchu.
Może on odróżnić:
Fizjoterapeuta jest bardzo ważny w dalszym leczeniu, szczególnie przy problemach przeciążeniowych, ale wcześniejsze określenie źródła bólu pomaga dobrać właściwy kierunek terapii.
Najważniejsze jest stopniowe zwiększanie obciążeń po ustąpieniu dolegliwości i zmiana czynników, które wcześniej podtrzymywały problem.
W zależności od przyczyny pomaga:
Ustąpienie bólu nie zawsze oznacza, że tkanka odzyskała pełną zdolność do przenoszenia wcześniejszych obciążeń. Dlatego powrót do aktywności również powinien być elementem leczenia.
Ból po zewnętrznej stronie łokcia najczęściej kojarzy się z łokciem tenisisty, czyli przeciążeniem przyczepu prostowników nadgarstka. Dolegliwości zwykle nasilają się podczas chwytania, podnoszenia przedmiotów i prostowania nadgarstka.
Ból po wewnętrznej stronie może pochodzić z przeciążonych ścięgien, czyli łokcia golfisty, albo z podrażnionego nerwu łokciowego. Jeżeli jednocześnie drętwieje mały palec lub część palca serdecznego, bardziej prawdopodobny staje się problem neurologiczny.
Ból podczas prostowania może wynikać z przeciążenia określonych ścięgien, problemu wewnątrz stawu lub zmian pourazowych. Znaczenie ma dokładne miejsce bólu i to, czy chodzi o prostowanie samego łokcia, czy prostowanie nadgarstka. Dlatego sam jeden ruch nie wystarcza do rozpoznania przyczyny.
Ból przy mocnym chwycie często wiąże się z przeciążeniem przyczepów mięśni przedramienia, ponieważ podczas zaciskania dłoni intensywnie pracują również mięśnie stabilizujące nadgarstek. Przy bólu po zewnętrznej stronie jednym z możliwych rozpoznań jest łokieć tenisisty.
Tak. Podrażniony korzeń nerwowy w odcinku szyjnym może powodować ból promieniujący przez ramię aż do łokcia i dłoni. Bardziej przemawiają za tym ból karku, drętwienie, mrowienie oraz objawy zmieniające się przy ruchach szyi.
Pilnej oceny wymaga przede wszystkim ból po poważnym urazie, znaczna deformacja, czerwony i gorący obrzęk z gorączką oraz narastające osłabienie ręki lub zanik mięśni. Takie objawy nie pasują do typowego, łagodnego przeciążenia.
Świeże przeciążenie może ustąpić po kilku dniach ograniczenia prowokujących ruchów. Jeżeli jednak ból utrzymuje się mimo odciążenia, regularnie wraca albo towarzyszy mu drętwienie lub osłabienie ręki, warto zgłosić się na badanie.
Podstawą jest badanie kliniczne. USG pozwala ocenić ścięgna, kaletkę i część struktur nerwowych, dlatego jest bardzo przydatne przy wielu nieurazowych przyczynach bólu łokcia. RTG wykorzystuje się głównie do oceny struktur kostnych, a EMG przy podejrzeniu zaburzeń przewodnictwa nerwowego.
Można, ale rodzaj ćwiczeń powinien zależeć od przyczyny bólu. Przy przeciążeniu ścięgna odpowiednio dobrane ćwiczenia są częścią leczenia, natomiast przy ostrym urazie, problemie z kaletką czy ucisku nerwu postępowanie może wyglądać inaczej. Dlatego nie ma jednego bezpiecznego zestawu ćwiczeń dla każdego bólu łokcia.
W CRS Clinic prowadzi konsultacje ortopedyczne połączone z diagnostyką ultrasonograficzną (USG) oraz leczeniem małoinwazyjnym w zakresie schorzeń takich jak:
W swojej pracy wykorzystuje zabiegi sonochirurgiczne, czyli małoinwazyjne procedury wykonywane pod kontrolą USG, które stanowią skuteczną alternatywę dla leczenia operacyjnego. Zajmuje się również wykonywaniem iniekcji dostawowych i okołostawowych (m.in. kwas hialuronowy, osocze bogatopłytkowe PRP) wspomagających proces regeneracji tkanek i odbudowy stawów.
Od ponad pięciu lat pracuje w Oddziale Urazowo-Ortopedycznym Szpitala Praskiego w Warszawie, gdzie zdobywa doświadczenie w diagnostyce oraz leczeniu chorób i urazów stawów — w tym stawu kolanowego, biodrowego, barkowego, łokciowego oraz nadgarstkowego. W ramach praktyki szpitalnej wykonuje również zabiegi operacyjne, co pozwala mu kompleksowo kwalifikować pacjentów zarówno do leczenia zachowawczego, jak i operacyjnego.
Szczególnym obszarem jego zainteresowań jest chirurgia kończyny górnej, zwłaszcza leczenie urazów i schorzeń obręczy barkowej. Specjalizuje się w małoinwazyjnych procedurach artroskopowych oraz w protezoplastyce stawu łopatkowo-ramiennego.
Stale rozwija swoje kompetencje zawodowe, uczestnicząc w licznych szkoleniach i konferencjach międzynarodowych — m.in. we Francji, Turcji, Grecji, Niemczech i Austrii. Jest członkiem Polskiego Towarzystwa Barku i Łokcia oraz Polskiego Towarzystwa Artroskopowego.
Konsultuje pacjentów w języku angielskim i hiszpańskim.
Ukończone kursy i szkolenia:
Kurs kadawerowy - protezoplastyka stawu ramiennego (2022, 2023, 2024)
Kurs Ultrasonografii narządu ruchu (2022)
Kurs Iniekcji Dostawowych pod kontrolą USG (2022)
Kursy artroskopii kończyny górnej (2023, 2024)
Berlin International Shoulder Course (2021, 2023, 2025)
Ocena MRI stawu ramiennego i kolanowego (2022, 2024)
Kurs chirurgii ręki oraz chirurgii rekonstrukcyjnej (2025)
Również leczy ścięgno Achillesa metodą Elektrolizy EPI.
