Ścięgno Achillesa znajduje się z tyłu podudzia, tuż nad piętą. Łączy mięśnie łydki z kością piętową. Możesz wyczuć je palcami jako twardy, sprężysty pas biegnący między łydką a piętą.
Ścięgno łączy mięsień trójgłowy łydki (czyli mięsień brzuchaty i mięsień płaszczkowaty) z guzem piętowym. To najgrubsze i najmocniejsze ścięgno w organizmie człowieka. Ma około 15 cm długości i do 2,5 cm grubości w najszerszym miejscu.
Nie ma jednak takiej samej szerokości na całej swojej długości. U góry jest szersze i bardziej płaskie, niżej się zwęża, a tuż przed przyczepem do kości piętowej ponownie się rozszerza.
Charakterystyczny jest również przebieg jego włókien. Nie biegną one całkowicie prosto, a na swojej długości skręcają się o około 90 stopni.
Takie ułożenie pozwala rozpraszać siłę działającą na ścięgno. Dzięki temu tkanka może wytrzymywać duże obciążenia, które przy prostym przebiegu włókien mogłyby prowadzić do uszkodzenia.
Ścięgno Achillesa przenosi siłę mięśni łydki na stopę i umożliwia sprawne chodzenie, bieganie oraz odbicie stopy od podłoża. Bez jego prawidłowej pracy trudno byłoby stanąć na palcach, odbić się do biegu czy kontrolowanie zejść ze schodów.
Ścięgno pracuje właściwie przy każdym kroku, również podczas spokojnego chodzenia po płaskiej powierzchni. Podczas chodzenia przenosi obciążenie około czterokrotnie większe od masy ciała. W trakcie biegu może to być nawet blisko ośmiokrotność masy ciała.
Pełni również funkcję swoistego magazynu energii. Gdy stopa ląduje na podłożu, ścięgno gromadzi energię, a następnie oddaje ją podczas odbicia.
Dzięki temu chodzenie i bieganie wymagają mniej wysiłku, niż gdyby całą pracę wykonywały wyłącznie mięśnie.
Warto przy tym pamiętać o jednej rzeczy: Ścięgno Achillesa jest żywą tkanką. Potrafi przystosowywać się do obciążeń, ale potrzebuje na to czasu.
Przyczep ścięgna Achillesa to miejsce, w którym ścięgno łączy się z kością piętową. Znajduje się z tyłu pięty, w obrębie guza piętowego. Ścięgno owija guz piętowy od góry ku dołowi, przechodząc dalej w rozcięgno podeszwowe.
Okolica przyczepu jest szczególna, ponieważ właśnie tutaj tkanka miękka przechodzi w kość. Przeciążenia mogą kumulować się dokładnie w tym miejscu.
Dlatego ból odczuwany z tyłu pięty, bezpośrednio nad kością, to nie zawsze ten sam problem co ból pojawiający się kilka centymetrów wyżej, w środkowej części ścięgna.
To rozróżnienie ma znaczenie również podczas leczenia. Zmiany w obrębie przyczepu ścięgna Achillesa mogą wymagać innego doboru ćwiczeń niż zmiany znajdujące się w jego części środkowej. Bywają również trudniejsze w leczeniu.
Ból przyczepu może być mylony z bólem samej pięty, ponieważ obie dolegliwości odczuwa się w podobnej okolicy. Więcej o różnicowaniu tych problemów przeczytasz w poradniku o bólu pięty.
To, które miejsce jest rzeczywistym źródłem dolegliwości, lekarz może ocenić podczas badania USG.
Zgrubienie na ścięgnie Achillesa jest najczęściej śladem długotrwałej przebudowy tkanki, a nie osobną chorobą.
Jeżeli ścięgno przez wiele miesięcy pracuje powyżej swojej aktualnej tolerancji, jego struktura może zacząć się zmieniać. W efekcie obrys ścięgna w danym miejscu staje się szerszy i może być wyczuwalny pod palcami. Sam guz lub zgrubienie nie mówi jednak jeszcze, co dokładnie dzieje się wewnątrz tkanki.
Podobny obraz z zewnątrz może dawać:
O charakterze zmian rozstrzyga diagnostyka i badanie USG. W badaniu można zobaczyć, który fragment ścięgna jest zmieniony i jak duży obszar obejmuje problem. Dopiero wtedy można zaplanować leczenie w sposób dopasowany do rzeczywistego stanu tkanki.
Warto umówić się na badanie, jeśli razem ze zgrubieniem pojawia się ból lub poranna sztywność. Konsultacji wymaga również obrzęk, który nie ustępuje po kilku dniach odciążenia.
Zmiana wyraźnie wyczuwalna palcami najczęściej rozwijała się już przez dłuższy czas, dlatego zwykle nie należy oczekiwać, że cofnie się w ciągu kilku dni.
Ścięgno Achillesa przeciąża się najczęściej wtedy, gdy obciążenie rośnie szybciej, niż tkanka jest w stanie się do niego przystosować.
Typowymi sytuacjami są:
Problem nie dotyczy wyłącznie osób aktywnych sportowo.
Jeżeli ktoś przez dłuższy czas ma niewielką aktywność, tolerancja ścięgna na obciążenia również może być niska. W takiej sytuacji czasami nawet znacznie dłuższy niż zwykle spacer może stać się bodźcem przekraczającym jego aktualne możliwości.
Problem rzadko wynika więc wyłącznie z „nadmiaru ruchu”. Częściej chodzi o to, że ścięgno nie było przygotowane na obciążenie, które nagle musiało przenieść.
Na pracę Achillesa wpływają również:
Dlatego miejsce bólu nie zawsze jest jedynym miejscem problemu.
Jeżeli ból już się pojawił i regularnie wraca, więcej informacji znajdziesz w poradniku o bólu ścięgna Achillesa.
Gdy dolegliwości utrzymują się przez wiele tygodni, może być mowa o tendinopatii, czyli przewlekłej przebudowie ścięgna.
Ścięgno Achillesa wzmacnia się poprzez stopniowe i kontrolowane obciążanie. Jednym z podstawowych elementów terapii są ćwiczenia ekscentryczne.
Ćwiczenie ekscentryczne oznacza pracę mięśnia w momencie, gdy wydłuża się on pod obciążeniem. Klasycznym przykładem jest powolne opuszczanie pięty ze wspięcia na palce.
Ruch wygląda następująco: najpierw stajesz na palcach, a następnie powoli opuszczasz piętę poniżej poziomu podparcia. Najważniejsza jest właśnie kontrolowana faza schodzenia w dół. To ona dostarcza ścięgnu bodźca potrzebnego do przebudowy.
Ten sam ruch można wykonywać w różnych wariantach:
Właściwy wariant zależy między innymi od tego, gdzie znajdują się zmiany widoczne w badaniu USG. Nie podajemy tutaj jednej uniwersalnej liczby serii i powtórzeń.
Dawkowanie ćwiczeń powinien ustalić fizjoterapeuta po ocenie stanu ścięgna. Ten sam ruch wykonywany ze zbyt dużą intensywnością może zamiast pomóc nasilić dolegliwości.
Po odpowiednim instruktażu większość ćwiczeń pacjent wykonuje następnie samodzielnie w domu.
Najważniejsza zasada brzmi: Obciążenie ścięgna Achillesa powinno rosnąć stopniowo. Przebudowa ścięgna jest procesem powolnym. Efektów regularnie wykonywanych ćwiczeń zwykle nie widać wcześniej niż po kilku tygodniach.
Rozciąganie Achillesa może być dodatkiem do ćwiczeń z obciążeniem, ale samo w sobie nie odbuduje struktury ścięgna.
Najczęściej stosuje się:
Ruch powinien być powolny i wykonywany bez bólu.
Uczucie ciągnięcia w łydce jest dopuszczalne. Ostry ból pojawiający się bezpośrednio w ścięgnie nie powinien być celem rozciągania.
| Co pomaga | Czego unikać |
|---|---|
| Powolny, kontrolowany ruch | Sprężynowania i szarpania |
| Rozciąganie po rozgrzaniu | Rozciągania „na zimno” po nocy |
| Zakres ruchu bez bólu | Wchodzenia w ból, aby „rozciągnąć mocniej” |
| Regularność kilka razy w tygodniu | Jednej długiej sesji raz na jakiś czas |
Szczególną uwagę warto zwrócić na poranek. Sztywność ścięgna po wstaniu z łóżka jest typowa dla przeciążonego Achillesa i nie znika od coraz mocniejszego rozciągania.
Jeżeli poranna sztywność utrzymuje się przez wiele tygodni, lepiej umówić badanie niż samodzielnie zwiększać zakres lub intensywność rozciągania.
Konsultację warto zaplanować, jeżeli ból ścięgna Achillesa utrzymuje się dłużej niż 2-3 tygodnie, nawraca przy każdej próbie powrotu do aktywności albo towarzyszy mu zgrubienie, obrzęk lub utrzymująca się poranna sztywność.
Powodem do konsultacji może być więc:
Punktem wyjścia do oceny problemu jest badanie USG ścięgna Achillesa.
Pozwala ono sprawdzić:
Na podstawie wyniku badania ortopeda może zaplanować dalsze leczenie.
W CRS Clinic zaczynamy od oceny ścięgna w USG, a leczenie opieramy na fizjoterapii i stopniowanym obciążaniu. Jeżeli zmiany mają charakter przewlekły i nie ustępują mimo pracy z fizjoterapeutą, można rozważyć zabiegi pod kontrolą USG, w tym elektrolizę EPI.
O wyborze metody decyduje lekarz po badaniu.
Umów konsultację: +48 516 167 506
Pon-Pt 07:30-21:30 · Sob 09:00-13:00
Ścięgno Achillesa znajduje się z tyłu podudzia, między łydką a piętą. Można wyczuć je palcami jako twardy, sprężysty pas biegnący do tylnej części kości piętowej.
Ścięgno Achillesa ma około 15 cm długości i do 2,5 cm grubości w najszerszym miejscu. Jest najgrubszym i najmocniejszym ścięgnem w ludzkim ciele.
Przyczep ścięgna Achillesa to miejsce połączenia ścięgna z guzem piętowym. Ścięgno owija tylną część pięty i przechodzi dalej w rozcięgno podeszwowe. Zmiany w tej okolicy mogą wymagać innego postępowania niż zmiany w środkowej części ścięgna.
Zgrubienie jest najczęściej śladem długotrwałej przebudowy tkanki związanej z przeciążeniem. Sam guz nie pozwala jednak określić przyczyny problemu. To, co dzieje się wewnątrz ścięgna, można ocenić w badaniu USG.
Obrzęk, który nie ustępuje mimo kilku dni odciążenia, warto skonsultować z lekarzem. Szczególnie jeśli towarzyszy mu ból przy chodzeniu albo sztywność pojawiająca się po wstaniu z łóżka.
Podstawą są ćwiczenia polegające na stopniowym i kontrolowanym obciążaniu ścięgna, w tym ćwiczenia ekscentryczne. Klasycznym przykładem jest powolne opuszczanie pięty ze wspięcia na palce. Wariant ćwiczenia i wielkość obciążenia powinny być dobrane do stanu ścięgna.
Rozciąganie wykonywane bez bólu zwykle nie szkodzi, ale samo nie odbuduje struktury ścięgna. Przy utrzymujących się dolegliwościach większe znaczenie ma odpowiednio dobrana praca z obciążeniem.
Czas powrotu zależy od stanu ścięgna i indywidualnej odpowiedzi na leczenie. Przy regularnych, dobrze dobranych ćwiczeniach dolegliwości zwykle ustępują w perspektywie kilku miesięcy, ale o rokowaniu decyduje lekarz po badaniu.
Jeżeli podczas ruchu pojawi się nagły, ostry ból z charakterystycznym „pyknięciem”, nie możesz stanąć na palcach i tracisz siłę odbicia zgłoś się niezwłocznie na SOR. Są to objawy wymagające pilnej oceny. Takich przypadków nie leczymy zachowawczo.
W CRS Clinic prowadzi konsultacje ortopedyczne połączone z diagnostyką ultrasonograficzną (USG) oraz leczeniem małoinwazyjnym w zakresie schorzeń takich jak:
W swojej pracy wykorzystuje zabiegi sonochirurgiczne, czyli małoinwazyjne procedury wykonywane pod kontrolą USG, które stanowią skuteczną alternatywę dla leczenia operacyjnego. Zajmuje się również wykonywaniem iniekcji dostawowych i okołostawowych (m.in. kwas hialuronowy, osocze bogatopłytkowe PRP) wspomagających proces regeneracji tkanek i odbudowy stawów.
Od ponad pięciu lat pracuje w Oddziale Urazowo-Ortopedycznym Szpitala Praskiego w Warszawie, gdzie zdobywa doświadczenie w diagnostyce oraz leczeniu chorób i urazów stawów — w tym stawu kolanowego, biodrowego, barkowego, łokciowego oraz nadgarstkowego. W ramach praktyki szpitalnej wykonuje również zabiegi operacyjne, co pozwala mu kompleksowo kwalifikować pacjentów zarówno do leczenia zachowawczego, jak i operacyjnego.
Szczególnym obszarem jego zainteresowań jest chirurgia kończyny górnej, zwłaszcza leczenie urazów i schorzeń obręczy barkowej. Specjalizuje się w małoinwazyjnych procedurach artroskopowych oraz w protezoplastyce stawu łopatkowo-ramiennego.
Stale rozwija swoje kompetencje zawodowe, uczestnicząc w licznych szkoleniach i konferencjach międzynarodowych — m.in. we Francji, Turcji, Grecji, Niemczech i Austrii. Jest członkiem Polskiego Towarzystwa Barku i Łokcia oraz Polskiego Towarzystwa Artroskopowego.
Konsultuje pacjentów w języku angielskim i hiszpańskim.
Ukończone kursy i szkolenia:
Kurs kadawerowy - protezoplastyka stawu ramiennego (2022, 2023, 2024)
Kurs Ultrasonografii narządu ruchu (2022)
Kurs Iniekcji Dostawowych pod kontrolą USG (2022)
Kursy artroskopii kończyny górnej (2023, 2024)
Berlin International Shoulder Course (2021, 2023, 2025)
Ocena MRI stawu ramiennego i kolanowego (2022, 2024)
Kurs chirurgii ręki oraz chirurgii rekonstrukcyjnej (2025)
Również leczy ścięgno Achillesa metodą Elektrolizy EPI.
Twoja wiadomość dotarła do naszej rejestracji.
Oddzwonimy tak szybko, jak to możliwe.
