Osocze bogatopłytkowe (PRP, *Platelet-Rich Plasma*) to koncentrat płytek krwi pozyskany z krwi pacjenta. Płytki są bogate w czynniki wzrostu, czyli naturalne białka, które organizm uwalnia w miejscach uszkodzenia, by uruchomić regenerację. PRP przygotowuje się przez wirowanie próbki krwi w specjalnej probówce, oddzielając frakcję bogatą w płytki od pozostałych składników krwi.
Słowo „autologiczne" znaczy „z własnego ciała pacjenta". To najważniejsza cecha PRP: preparat nie jest lekiem syntetycznym, nie zawiera obcych białek ani materiału genetycznego. Ryzyko reakcji alergicznej jest więc znikome.
Krew pobieramy w gabinecie tuż przed zabiegiem, wirujemy w specjalnej wirówce, a uzyskane osocze podajemy w to samo miejsce, które wymaga regeneracji.
W ortopedii PRP stosuje się od ponad dwóch dekad. W ostatnich latach stało się jedną ze standardowych metod wspierających leczenie zmian zwyrodnieniowych stawów i tendinopatii (uszkodzeń ścięgien). W CRS Clinic wykorzystujemy PRP wyłącznie we wskazaniach ortopedycznych - w leczeniu stawów, ścięgien i innych tkanek miękkich narządu ruchu.
PRP działa przez uwolnienie skoncentrowanych czynników wzrostu w miejscu, gdzie tkanka jest uszkodzona. Płytki krwi normalnie pełnią rolę „pierwszej linii naprawy" po urazie. Gromadzą się w miejscu uszkodzenia i uwalniają substancje sygnałowe, które pobudzają okoliczne komórki do rozpoczęcia procesów naprawczych.
Iniekcja PRP zwiększa lokalne stężenie tych sygnałów wielokrotnie ponad normę i ukierunkowuje proces na konkretną strukturę: chrząstkę stawową, ścięgno, więzadło lub kaletkę.
Najczęściej opisywane mechanizmy działania PRP w narządzie ruchu to:
Skuteczność PRP zależy od konkretnego wskazania, stadium zmian, wieku pacjenta i czynników osobniczych. Badania kliniczne i przeglądy systematyczne wskazują, że PRP może być pomocne w wybranych wskazaniach, szczególnie w zmianach zwyrodnieniowych kolana o niewielkim lub umiarkowanym nasileniu i w wybranych tendinopatiach. O kwalifikacji do PRP i przewidywanej korzyści decyduje lekarz po badaniu USG i ocenie obrazowej.
Krótka odpowiedź: PRP stosuje się głównie przy zmianach zwyrodnieniowych stawów o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu oraz przy przewlekłych tendinopatiach, np. łokciu tenisisty czy ścięgnie Achillesa. O kwalifikacji do zabiegu decyduje lekarz po badaniu USG.
Najczęstsze wskazania ortopedyczne do PRP to:
Stawy ze zmianami zwyrodnieniowymi (umiarkowane stadia):
Tendinopatie i uszkodzenia ścięgien:
Inne wskazania ortopedyczne:
Osocze bogatopłytkowe może wspierać procesy naprawcze, ale nie zastępuje leczenia operacyjnego, gdy istnieją do niego wyraźne wskazania. W przypadku zaawansowanych zmian zwyrodnieniowych oraz pełnych zerwań ścięgien lub więzadeł lekarz może zalecić konsultację chirurgiczną i rozważenie odpowiednio dobranej metody operacyjnej. Te zabiegi wykonuje się w specjalistycznych ośrodkach chirurgii narządu ruchu, których CRS Clinic nie prowadzi. Jeżeli pacjent kwalifikuje się do takiego leczenia, lekarz powie o tym wprost po konsultacji i wskaże ścieżkę dalszego postępowania. PRP w CRS Clinic stanowi element leczenia zachowawczego, wspiera regenerację i nie zastępuje tradycyjnej chirurgii.
Procedura podania PRP w CRS Clinic obejmuje cztery etapy
Lekarz wykonuje badanie kliniczne i ocenę USG zajętej okolicy. Na tej podstawie decyduje, czy PRP jest właściwym wyborem, w które miejsce podać preparat i jaki wariant objętości jest odpowiedni dla danego wskazania. Konsultacja z USG w CRS Clinic kosztuje 400 zł i umawiana jest w ten sam dzień co planowany zabieg.
Pielęgniarka pobiera niewielką ilość krwi z żyły łokciowej, tak samo jak przy zwykłym badaniu laboratoryjnym. Próbka trafia do specjalnej probówki z separatorem.
Następnie probówkę umieszcza się w wirówce laboratoryjnej. Po kilku minutach wirowania PRP, czyli frakcja bogata w płytki krwi, jest oddzielona od reszty. Cała procedura przygotowania preparatu zajmuje około 15-20 minut.
Lekarz podaje przygotowane osocze cienką igłą bezpośrednio w miejsce wymagające leczenia, cały czas kontrolując położenie igły za pomocą USG. To największa różnica względem iniekcji wykonywanej bez obrazowania: lekarz widzi koniec igły, strukturę docelową i podawany preparat na ekranie ultrasonografu. Dzięki temu PRP trafia dokładnie tam, gdzie ma działać: w jamę stawu, okolicę ścięgna lub kaletkę okołostawową.
Cały zabieg zwykle trwa około 30-45 minut. Po iniekcji pacjent może wrócić do domu. Wskazówki dotyczące aktywności w dniach po zabiegu (kiedy odciążyć staw, kiedy wrócić do treningu, jakie leki przeciwbólowe stosować) lekarz przekazuje indywidualnie, bo zależą od miejsca podania i schorzenia.
W CRS Clinic od 2018 roku wykonaliśmy już ponad 5 000 zabiegów sonochirurgicznych. Każdą iniekcję, którą wykonujemy, prowadzimy z obrazowaniem USG.
PRP w stawie kolanowym to jedno z najczęściej wybieranych zastosowań tej metody w ortopedii. Najczęstsze wskazanie to gonartroza, czyli choroba zwyrodnieniowa stawu kolanowego o niewielkim lub umiarkowanym nasileniu. Objawia się bólem, sztywnością poranną i pogorszeniem komfortu chodzenia. PRP można rozważyć też w tendinopatii więzadła rzepki (kolanie skoczka) oraz w częściowych uszkodzeniach ścięgien.
W przypadku kolana podajemy wariant rozszerzony PRP (22 ml). Jest to objętość preparatu dobrana do większych stawów, w których przestrzeń stawowa i okoliczne tkanki wymagają większej objętości preparatu.
PRP w kolanie jest często mylone z podaniem kwasu hialuronowego, czyli inną metodą iniekcyjną stosowaną przy gonartrozie. Mechanizmy działania obu metod są różne: kwas nawilża staw i poprawia poślizg, a PRP stymuluje regenerację. W praktyce wybór zależy od stadium zmian, wieku pacjenta i celów leczenia. Szczegółowe porównanie obu metod znajdziesz w naszym poradniku: [kwas hialuronowy w kolano - kompleksowy przewodnik].
PRP w stawie biodrowym podaje się najczęściej w koksartrozie (chorobie zwyrodnieniowej biodra) o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu, kiedy chcemy wesprzeć regenerację bez sięgania od razu po metody operacyjne. Podobnie jak w kolanie, dla stawu biodrowego stosujemy wariant rozszerzony 22 ml, czyli objętość odpowiednią dla większego stawu.
Iniekcja PRP w biodrze wymaga szczególnej precyzji. Staw biodrowy leży głęboko, otoczony grubymi tkankami miękkimi, więc bez USG trudno trafić w przestrzeń stawową. W CRS Clinic całą iniekcję prowadzimy pod kontrolą USG, co pozwala precyzyjnie podać preparat w jamę stawu lub w okolicę krętarza.
Iniekcje w staw biodrowy to szersza rodzina zabiegów. Oprócz PRP stosuje się też kwas hialuronowy, kolagen, blokady przeciwbólowe. Porównanie metod i decyzja, co wybrać w konkretnym przypadku, należy do lekarza po badaniu USG. Szerszy opis iniekcji w staw biodrowy znajdziesz tutaj: [zastrzyki w leczeniu stawu biodrowego - pełny przewodnik].
Bark to jeden z najczęstszych obszarów stosowania PRP w ortopedii. Najczęściej chodzi o tendinopatię stożka rotatorów, zapalenie kaletki podbarkowej z elementem przewlekłej tendinopatii i wybrane przypadki konfliktu podbarkowego. W barku podajemy zwykle wariant 11 ml, czyli ilość dobraną do mniejszych ścięgien i kaletek okołostawowych.
Decyzję o PRP w barku zawsze poprzedza dokładna diagnostyka USG. Różne tkanki barku różnie reagują na leczenie. W niektórych przypadkach lepszym wyborem będzie blokada okołostawowa, barbotaż przy współistniejących zwapnieniach lub fizjoterapia. Szczegółowy przegląd metod leczenia bólu barku znajdziesz w naszym poradniku: [leczenie bólu barku - 8 skutecznych nieoperacyjnych metod].
Tendinopatie, czyli przewlekłe uszkodzenia ścięgien z elementem zwyrodnieniowym, to klasyczne wskazanie dla PRP. W tych wskazaniach metoda działa lokalnie, w samym ścięgnie, stymulując procesy naprawcze.
Najczęstsze wskazania w łokciu i innych ścięgnach:
W łokciu, ścięgnach i mniejszych okolicach narządu ruchu zwykle stosujemy wariant 11 ml, czyli ilość PRP dobraną do precyzyjnej iniekcji w okolicę ścięgna. We wszystkich przypadkach iniekcję prowadzimy pod kontrolą USG, by dokładnie zlokalizować strukturę docelową.
W zaawansowanych zmianach w ścięgnach, z dużym uszkodzeniem struktury lub pełnym zerwaniem, PRP nie zastąpi chirurgii. To rozróżnienie zawsze ocenia lekarz po USG.
W CRS Clinic w Warszawie cena zabiegu PRP zależy od wybranego wariantu objętości:
| Wariant | Objętość preparatu | Cena | Rola w leczeniu |
|---|---|---|---|
| Wariant standardowy | 11 ml | 1 300 zł | Mniejsze stawy, ścięgna (łokieć, bark, Achilles, łokieć tenisisty/golfisty, kaletki) |
| Wariant rozszerzony | 22 ml | 1 700 zł | Większe stawy (kolano, biodro), kiedy potrzebna jest większa objętość preparatu |
Do ceny zabiegu PRP doliczamy konsultację ortopedyczną z USG (400 zł). Bez niej nie da się zakwalifikować pacjenta do PRP, dobrać wariantu objętości ani precyzyjnie zaplanować iniekcji. Wybór wariantu (11 ml / 22 ml) zawsze należy do lekarza po ocenie USG i wskazania.
PRP w ortopedii nie jest refundowane przez NFZ. To procedura prywatna. Pełną listę cen zabiegów i konsultacji znajdziesz w [naszym cenniku].
W ortopedii regeneracyjnej spotyka się trzy metody iniekcji, które pacjenci często porównują: osocze bogatopłytkowe (PRP), kwas hialuronowy i proloterapię. Każda działa inaczej i ma własne wskazania. O wyborze decyduje lekarz po konsultacji z USG.
| Cecha | PRP (osocze bogatopłytkowe) | Kwas hialuronowy | Proloterapia |
|---|---|---|---|
| Pochodzenie preparatu | Autologiczne (z krwi pacjenta) | Syntetyczne / pochodzenia biotechnologicznego | Roztwór glukozy lub inna substancja drażniąca |
| Mechanizm działania | Stymulacja regeneracji przez czynniki wzrostu | Nawilżenie i poślizg stawu (smarowanie) | Lokalna stymulacja procesów naprawczych |
| Najczęstsze wskazania | Zmiany zwyrodnieniowe, tendinopatie, regeneracja ścięgien | Zmiany zwyrodnieniowe stawów (głównie kolano i biodro) | Wybrane tendinopatie, przewlekłe bóle ścięgien i więzadeł |
| Miejsce podania | Staw, ścięgno, kaletka, tkanki miękkie | Głównie do jamy stawu | Ścięgno, więzadło, miejsce przyczepu |
| Ryzyko alergii | Znikome (preparat autologiczny) | Bardzo niskie | Bardzo niskie |
| Kontrola USG w CRS | Tak (sonochirurgia) | Tak (sonochirurgia) | Tak (sonochirurgia) |
| Cena w CRS Clinic | 1300-1700 zł (11 ml / 22 ml) | 400-1400 zł (zależnie od preparatu) | 400 zł |
Trzy metody mogą się też uzupełniać. W niektórych wskazaniach lekarz proponuje sekwencję terapii. Każdą iniekcję w CRS Clinic wykonujemy pod kontrolą USG.
PRP to preparat autologiczny, czyli przygotowywany z krwi samego pacjenta. Dzięki temu ryzyko reakcji alergicznej lub odrzucenia preparatu jest bardzo niewielkie. Jak przy każdej procedurze wykonywanej z użyciem igły, istnieje natomiast niewielkie ryzyko zakażenia, krwawienia, podrażnienia tkanek lub przejściowego nasilenia bólu w miejscu podania.
Iniekcję wykonujemy pod kontrolą USG, co zwiększa jej precyzję i pozwala lekarzowi przez cały czas obserwować koniec igły oraz strukturę docelową. Dzięki temu można ograniczyć ryzyko przypadkowego nakłucia nerwów, naczyń i innych delikatnych struktur.
Po zabiegu pacjenci najczęściej zgłaszają niewielki, krótkotrwały dyskomfort w miejscu wkłucia. Jest to typowa reakcja związana z iniekcją. Większość pacjentów wraca tego samego dnia do codziennych aktywności. Zalecenia dotyczące aktywności fizycznej w pierwszych dniach po PRP lekarz przekazuje indywidualnie, ponieważ zależą one od miejsca podania i rodzaju leczonego schorzenia.
Czas pojawienia się odczuwalnej poprawy oraz utrzymywanie się efektu zależą od konkretnego wskazania, stadium zmian i indywidualnej reakcji pacjenta. Tych wartości nie da się przewidzieć ze strony internetowej. Lekarz po konsultacji z USG przedstawi realistyczne oczekiwania dla konkretnego przypadku.
CRS Clinic od 10 lat prowadzi sonochirurgię narządu ruchu. Z naszej oferty skorzystało ponad 40 000 pacjentów. Łączna skuteczność leczenia w klinice, w pełnym portfolio metod nieoperacyjnych, to 95%. W zespole pracuje ponad 20 specjalistów, w tym 12 ortopedów i 4 neurochirurgów.
Osocze bogatopłytkowe to autologiczny preparat z krwi pacjenta - koncentrat płytek krwi bogaty w czynniki wzrostu, które wspierają regenerację tkanek. W ortopedii podaje się je w iniekcji w staw, ścięgno lub kaletkę, by stymulować procesy naprawcze. „Autologiczny" znaczy „z własnego ciała", więc ryzyko reakcji alergicznej jest znikome.
Zabieg PRP w CRS Clinic kosztuje 1 300 zł (wariant standardowy, 11 ml dla mniejszych stawów i ścięgien) lub 1 700 zł (wariant rozszerzony, 22 ml dla większych stawów, takich jak kolano i biodro). Do ceny zabiegu doliczamy konsultację ortopedyczną z USG (400 zł), bez której nie da się zakwalifikować pacjenta i dobrać wariantu. Wybór metody leczenia należy do lekarza po ocenie klinicznej i USG.
PRP działa przez uwolnienie skoncentrowanych czynników wzrostu w miejscu podania. Płytki krwi normalnie pełnią rolę „pierwszej linii naprawy". Po urazie gromadzą się w uszkodzonej tkance i wysyłają sygnał regeneracji. Iniekcja PRP zwiększa lokalne stężenie tych sygnałów wielokrotnie ponad normę. W ortopedii wykorzystuje się to do wsparcia regeneracji chrząstki w zmianach zwyrodnieniowych oraz gojenia ścięgien w tendinopatiach.
Liczba iniekcji PRP zależy od wskazania, stadium zmian i indywidualnej reakcji pacjenta. W zależności od wskazania stosuje się pojedynczą iniekcję lub serię kilku zabiegów wykonywanych w określonych odstępach. Schemat zawsze ustala lekarz po konsultacji i badaniu USG. Nie da się określić tego ze strony internetowej. Pacjent dostaje konkretny plan po pierwszej wizycie.
Pacjenci najczęściej zgłaszają niewielki, krótkotrwały dyskomfort w miejscu wkłucia, typowy dla tego rodzaju iniekcji. Lekarz może zastosować miejscowe znieczulenie skóry przed iniekcją. Po zabiegu większość pacjentów wraca tego samego dnia do codziennych zajęć.
PRP to preparat autologiczny, czyli przygotowywany z krwi samego pacjenta. Dzięki temu ryzyko reakcji alergicznej lub odrzucenia preparatu jest bardzo niewielkie. Jak przy każdej iniekcji, istnieje jednak niewielkie ryzyko zakażenia, krwawienia, bólu lub miejscowego podrażnienia. Zabieg wykonujemy pod stałą kontrolą USG, co zwiększa precyzję podania i pozwala lekarzowi unikać przypadkowego nakłucia nerwów oraz naczyń.
PRP i kwas hialuronowy działają inaczej. Kwas hialuronowy zapewnia poślizg stawu i nawilżenie (leczenie objawowe). PRP dostarcza skoncentrowane czynniki wzrostu, które mogą wspierać procesy naprawcze w leczonych tkankach. W praktyce wybór zależy od stadium zmian, wieku pacjenta i celu leczenia. Metody mogą się też uzupełniać. O wyborze decyduje lekarz po konsultacji z badaniem USG.
PRP w ortopedii nie jest refundowane przez NFZ, to procedura prywatna. W CRS Clinic koszt to 1 300 zł (11 ml) lub 1 700 zł (22 ml) za zabieg plus 400 zł za konsultację z USG. Pełna lista cen znajduje się w naszym cenniku.
Czas pojawienia się odczuwalnej poprawy i utrzymywanie się efektu zależą od konkretnego wskazania, stadium zmian i indywidualnej reakcji pacjenta. Realistyczne oczekiwania dla konkretnego przypadku lekarz przedstawi po konsultacji z USG.
Wizyta z PRP obejmuje cztery etapy: (1) konsultacja ortopedyczna z USG, (2) pobranie krwi z żyły łokciowej, (3) wirowanie próbki (15-20 minut przygotowania preparatu), (4) iniekcja PRP pod kontrolą USG w precyzyjne miejsce. Cały zabieg trwa około 30-45 minut. Pacjent wraca tego samego dnia do domu.
Zajmuję się leczeniem zachowawczym i operacyjnym schorzeń narządu ruchu oraz kręgosłupa. Pracuję jako chirurg ortopeda w Klinice Traumatologii i Ortopedii Wojskowego Instytutu Medycznego w Warszawie. Szczególnym obszarem mojej specjalizacji jest sonochirurgia. Sonochirurgia to tzw. zabiegi małoinwazyjne wykonywane pod kontrolą aparatu ultrasonograficznego (USG). Zabiegi wykonuję w klinice CRS Clinic w Warszawie.
Zainteresowałem się sonochirurgią, ponieważ dzięki niej bardzo często można pomóc pacjentom, dla których jedyna alternatywa to interwencja chirurgiczna. Tymczasem zabiegi sonochirurgiczne są praktycznie bezbolesne, wykonywane w znieczuleniu miejscowym cienką igłą pod kontrolą USG. Nie ma konieczności hospitalizacji, nie ma blizn pooperacyjnych. Pacjent na drugi dzień może wrócić do czynności dnia codziennego.
Jest to wspaniała alternatywa dla tradycyjnej chirurgii. Oczywiście nie znaczy, że w ten sposób wyleczymy każdą dolegliwość w każdym stadium zaawansowania. Jednak wielokrotnie udawało mi się sonochirurgicznie zlikwidować całkowicie ból i pomóc pacjentom, którzy mieli już skierowanie na zabieg endoprotezy biodra czy kolana lub operację kręgosłupa. W ten sposób można też skutecznie pomóc pacjentom z zespołem cieśni nadgarstka.
Właściwa diagnoza i leczenie zajmują czas. Dlatego wizyta u mnie trwa aż 30 minut. Podczas wizyty badam Pacjenta klinicznie i potwierdzam rozpoznanie za pomocą USG. Fakt, że jeden specjalista wykonuje dwa rodzaje badań pozwala całościowo spojrzeć na problem Pacjenta i postawić diagnozę.
Stawiam diagnozę i od razu – o ile to możliwe – staram się rozpocząć leczenie. Podczas jednej wizyty, po zakwalifikowaniu Pacjenta mogę wykonać zabieg sonochirurgiczny (np. hydrodekompresję zespołu cieśni nadgarstka). Stanowi to zupełnie nową jakość w podejściu do leczenia.
W podejściu tradycyjnym Pacjent musiałby przejść przez proces kilku oddzielnych wizyt (ortopedyczna, diagnostyczna USG, kwalifikacja do zabiegu i sam zabieg plus zwolnienie lekarskie). Tymczasem po leczeniu sonochirurgicznym Pacjent najczęściej nie potrzebuje nawet jednego dnia zwolnienia, bo już na drugi dzień może wrócić do pracy i czynności dnia codziennego.
Jestem absolwentem I Wydziału Lekarskiego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Od początku kariery ortopedycznej pracuję w Klinice Traumatologii i Ortopedii Wojskowego Instytutu Medycznego w Warszawie.
Na moim koncie znajduje się wiele publikacji naukowych, otrzymałem też nagrodę “Award of the President of Polish Society of Hypertension”. Posiadam licencję lekarską PZPN. Konsultuję pacjentów anglojęzycznych. Moją wiedzę i doświadczenie potwierdza wiele ukończonych specjalistycznych szkoleń związanych z dziedziną mojej specjalizacji. M.in.:
Doświadczony ortopeda wykonujący skomplikowane operacje w obrębie kończyny dolnej i górnej. Wykorzystuje swoje wieloletnie doświadczenie w diagnostyce ultrasonograficznej do nieoperacyjnego leczenia tkanek i stawów poprzez zabiegi sonochirurgiczne. Pod kontrolą ultrasonografu (USG) wykonuje:
Przeprowadza procedury sonochirurgiczne w obrębie kręgosłupa:
Na stałe współpracuje z zawodnikami i klubami zrzeszonymi w Federacji KSW oraz UFC (Ultimate Fighting Championship).
Ordynator Oddziału Urazowo-Ortopedycznego Szpitala Powiatowego im. M.Skłodowskiej- Curie w Ostrowi Mazowieckiej. Absolwent Śląskiej Akademii Medycznej w Katowicach. W 2005 roku uzyskał stopień doktora nauk medycznych, a w 2006 r. stopień specjalisty z zakresu ortopedii i traumatologii.
Odbył liczne kursy i szkolenia w zakresie ortopedii oraz traumatologii. Wykonuje konsultacje ortopedyczne połączone z diagnostyką USG narządu ruchu – umiejętności potwierdzone certyfikatem Roztoczańskiej Szkoły Ultrasonografii.
