Choroba de Quervaina to schorzenie dotyczące zwężenia pierwszego przedziału prostowników nadgarstka, w którym przebiegają ścięgna odwodziciela długiego kciuka i prostownika krótkiego kciuka. Pogrubienie tkanek otaczających ścięgna ogranicza przestrzeń potrzebną do ich swobodnego przesuwania i powoduje ból podczas ruchu kciuka.
Problem dotyczy dwóch ścięgien:
Przebiegają one razem przez wąski kanał znajdujący się po promieniowej stronie nadgarstka, czyli od strony kciuka.
W zdrowej ręce ścięgna przesuwają się w nim swobodnie. W chorobie de Quervaina dochodzi do pogrubienia i zwężenia przestrzeni wokół nich, przez co ich ruch staje się utrudniony i bolesny.
W praktyce często używa się określenia „zapalenie pochewek ścięgnistych kciuka”, choć mechanizm choroby jest bardziej złożony niż sam klasyczny stan zapalny.
To samo schorzenie można spotkać pod nazwami:
Najbardziej charakterystycznym objawem choroby de Quervaina jest ból nadgarstka po stronie kciuka, który nasila się podczas chwytania, podnoszenia przedmiotów i ruchów kciuka. Objawy zwykle rozwijają się stopniowo i początkowo mogą występować tylko podczas większego obciążenia ręki.
Najczęstsze objawy choroby de Quervaina to:
Charakterystyczne jest przede wszystkim to, że ból ma związek z ruchem i obciążeniem kciuka.
Jeżeli natomiast dominującym objawem jest drętwienie, mrowienie lub zaburzenie czucia palców, trzeba rozważyć inną przyczynę, np. ucisk nerwu pośrodkowego.
W chorobie de Quervaina boli przede wszystkim promieniowa strona nadgarstka, czyli okolica znajdująca się bezpośrednio przy kciuku. Największa tkliwość występuje zwykle w okolicy wyrostka rylcowatego kości promieniowej, gdzie przebiegają ścięgna objęte chorobą.
Pacjent może wskazać palcem bardzo konkretne bolesne miejsce na granicy kciuka i nadgarstka. Ból może również schodzić w stronę kciuka, promieniować kilka lub kilkanaście centymetrów wzdłuż przedramienia, nasilać się przy odchylaniu nadgarstka lub pojawiać się podczas chwytania lub skręcania przedmiotów.
Typowe sytuacje prowokujące ból to:
Ból w tej lokalizacji nie zawsze oznacza jednak chorobę de Quervaina. Podobne dolegliwości mogą powodować m.in. zmiany zwyrodnieniowe stawu u podstawy kciuka lub inne problemy ścięgien i nerwów.
Choroba de Quervaina jest związana z przeciążeniem oraz pogrubieniem struktur pierwszego przedziału prostowników nadgarstka, jednak nie zawsze można wskazać jedną konkretną przyczynę jej powstania. Ryzyko zwiększają częste i powtarzalne ruchy kciuka oraz nadgarstka, a także ciąża i okres poporodowy.
Problem może rozwijać się stopniowo pod wpływem wielu niewielkich obciążeń.
Znaczenie mogą mieć m.in.:
U części osób istotne mogą być również choroby zapalne lub reumatologiczne.
Nie oznacza to jednak, że każda osoba wykonująca powtarzalne ruchy ręką zachoruje.
Najczęściej mamy do czynienia z połączeniem obciążenia, indywidualnej anatomii i podatności tkanek.
Intensywne i długotrwałe korzystanie ze smartfona może zwiększać obciążenie kciuka i jest wiązane z występowaniem dolegliwości charakterystycznych dla choroby de Quervaina. Nie oznacza to jednak, że samo używanie telefonu jest bezpośrednią i jedyną przyczyną choroby.
Największe obciążenie powstaje wtedy, gdy przez długi czas:
Takie ruchy mogą dodatkowo drażnić już przeciążone struktury pierwszego przedziału prostowników.
W ostatnich latach w badaniach coraz częściej obserwuje się zależność między intensywnym używaniem urządzeń mobilnych a dolegliwościami ręki i nadgarstka.
Nie każdy ból kciuka podczas korzystania z telefonu oznacza jednak chorobę de Quervaina. Jeżeli dolegliwości utrzymują się także przy innych czynnościach, warto ustalić ich rzeczywistą przyczynę.
Choroba de Quervaina występuje częściej podczas ciąży i w okresie po porodzie, dlatego potocznie bywa nazywana „kciukiem matki”. Znaczenie mogą mieć zarówno zmiany zachodzące w organizmie kobiety, jak i częste podnoszenie oraz trzymanie dziecka.
Charakterystyczna jest pozycja, w której rodzic podnosi dziecko spod pach, szeroko odwodząc kciuki i jednocześnie odchylając nadgarstki.
Powtarzanie tego ruchu wiele razy każdego dnia zwiększa obciążenie ścięgien.
Jednocześnie ciąża i okres poporodowy wiążą się ze zmianami hormonalnymi oraz większą tendencją do zatrzymywania płynów, co może wpływać na przestrzeń wokół ścięgien.
Dlatego ból może pojawić się nawet u osoby, która wcześniej nigdy nie miała problemów z ręką.
W przypadku dolegliwości związanych z ciążą i okresem poporodowym objawy u części kobiet zmniejszają się wraz z ustępowaniem zmian hormonalnych i zmniejszeniem częstotliwości podnoszenia dziecka.
Nie oznacza to jednak, że każdy przypadek powinien być przeczekiwany.
Jeżeli ból utrudnia opiekę nad dzieckiem albo wyraźnie się nasila, warto skonsultować rękę wcześniej.
Choroba de Quervaina częściej występuje u kobiet niż u mężczyzn, szczególnie w wieku około 40-50 lat oraz w okresie ciąży i opieki nad małym dzieckiem. Może jednak pojawić się u osoby w każdym wieku, jeżeli występują odpowiednie czynniki predysponujące.
Do grup zwiększonego ryzyka należą osoby:
Sam charakter pracy czy hobby nie wystarcza jednak do postawienia rozpoznania.
Dwie osoby mogą wykonywać dokładnie te same czynności, a tylko u jednej rozwiną się objawy.
Chorobę de Quervaina można pomylić przede wszystkim ze zmianami zwyrodnieniowymi stawu u podstawy kciuka, zespołem cieśni nadgarstka, problemami innych ścięgien oraz niektórymi zaburzeniami pracy nerwu. Lokalizacja bólu jest podobna, ale mechanizm i sposób leczenia mogą być zupełnie inne.
| Schorzenie | Gdzie zwykle boli? | Co szczególnie zwraca uwagę? |
|---|---|---|
| Choroba de Quervaina | nadgarstek po stronie kciuka | ból przy ruchu kciuka, chwytaniu i podnoszeniu |
| Rizartroza (zwyrodnienie podstawy kciuka) | głębiej u podstawy kciuka | ból podczas mocnego ściskania i chwytu szczypcowego |
| Zespół cieśni nadgarstka | nadgarstek i dłoń | drętwienie oraz mrowienie palców, szczególnie w nocy |
| Palec zatrzaskujący kciuka | dłoniowa strona podstawy kciuka | blokowanie i przeskakiwanie podczas zginania |
| Inne przeciążenia ścięgien | nadgarstek lub przedramię | ból zależny od pracy określonej grupy ścięgien |
| Podrażnienie nerwu promieniowego | promieniowa część dłoni i nadgarstka | pieczenie, mrowienie lub nadwrażliwość skóry |
Najbardziej praktyczna różnica między de Quervainem a cieśnią nadgarstka dotyczy charakteru objawów:
de Quervain → przede wszystkim ból przy ruchu kciuka,
cieśń nadgarstka → przede wszystkim drętwienie i mrowienie palców.
U części pacjentów kilka problemów może jednak występować jednocześnie.
Chorobę de Quervaina rozpoznaje się przede wszystkim na podstawie wywiadu i badania klinicznego ręki. Badanie USG pomaga ocenić ścięgna i pierwszy przedział prostowników, potwierdzić charakter zmian oraz wykluczyć część innych przyczyn bólu.
Lekarz zwraca uwagę m.in. na:
Podczas badania lekarz może wykonać test prowokujący ból poprzez odpowiednie ustawienie kciuka i nadgarstka.
Najbardziej znanym testem związanym z chorobą de Quervaina jest test Finkelsteina.
Warto jednak wiedzieć, że w internecie i nawet w części materiałów medycznych często jako test Finkelsteina przedstawiany jest w rzeczywistości test Eichhoffa, polegający na zamknięciu kciuka wewnątrz pięści i odchyleniu nadgarstka w stronę małego palca.
To nie są dokładnie te same testy.
Test Eichhoffa jest bardziej prowokacyjny i może powodować ból również u niektórych osób bez choroby de Quervaina, dlatego samego wyniku takiego testu nie należy traktować jako diagnozy.
Badanie USG może pokazać m.in.:
USG jest szczególnie przydatne również wtedy, gdy planowany jest zabieg wykonywany pod kontrolą ultrasonografii (sonochirurgiczny).
W typowym przypadku samo RTG nie pokazuje choroby de Quervaina, ponieważ problem dotyczy przede wszystkim tkanek miękkich. Może być jednak potrzebne, jeżeli lekarz podejrzewa np. zmiany zwyrodnieniowe albo inną przyczynę bólu.
Z utrzymującym się bólem nadgarstka od strony kciuka warto zgłosić się do ortopedy, szczególnie specjalisty zajmującego się ręką i nadgarstkiem. Podczas badania lekarz może odróżnić chorobę de Quervaina od zmian zwyrodnieniowych, problemów nerwowych oraz innych przeciążeń ścięgien.
W CRS Clinic konsultację ortopedyczną łączymy z badaniem USG wykonywanym podczas tej samej wizyty.
Lekarz może dzięki temu ocenić bolesne struktury i ustalić, czy:
Jeżeli ból pojawił się bezpośrednio po silnym urazie, upadku albo uderzeniu i towarzyszy mu duży obrzęk lub ograniczenie ruchu, najpierw trzeba również wykluczyć uraz kostny.
Łagodne objawy choroby de Quervaina mogą zmniejszyć się po ograniczeniu przeciążających czynności, ale nie każdy przypadek ustępuje samoistnie. Szczególną grupą są kobiety w ciąży i okresie poporodowym, u których dolegliwości mogą zmniejszyć się wraz ze zmianami hormonalnymi i mniejszym obciążeniem ręki.
Nie warto więc przyjmować zasady: „na pewno samo przejdzie”.
Bardzo dużo zależy od:
Jeżeli ból pojawia się po każdym powrocie do normalnej aktywności albo stopniowo narasta, samo przeczekiwanie problemu może nie wystarczyć.
Leczenie choroby de Quervaina dobiera się do nasilenia objawów i czasu ich trwania. Początkowo stosuje się przede wszystkim modyfikację obciążenia, odpowiednio dobraną ortezę i fizjoterapię, natomiast w utrzymujących się przypadkach można rozważyć leczenie sonochirurgiczne a w ostateczności operacyjne.
Pierwszym krokiem jest ograniczenie czynności najbardziej drażniących chore ścięgna.
Nie oznacza to całkowitego zaprzestania używania ręki. Chodzi przede wszystkim o zmianę sposobu wykonywania ruchów i zmniejszenie częstotliwości najbardziej prowokujących czynności.
W wybranych przypadkach stosuje się ortezę stabilizującą nadgarstek oraz kciuk.
Jej zadaniem jest czasowe ograniczenie ruchów powodujących największe podrażnienie.
Fizjoterapia może pomóc poprawić sposób obciążania ręki, stopniowo odbudować tolerancję tkanek na wysiłek i zmodyfikować ruchy, które doprowadzają do nawrotów bólu.
Program powinien wynikać z rozpoznania i etapu choroby.
Jeżeli leczenie zachowawcze nie daje oczekiwanego efektu, lekarz może rozważyć podanie leku w okolicę pierwszego przedziału prostowników.
Wykonanie zabiegu pod kontrolą USG pozwala obserwować położenie igły względem ścięgien i otaczających struktur.
Operację rozważa się przede wszystkim przy długotrwałych objawach, które nie ustępują mimo właściwie prowadzonego leczenia zachowawczego i zabiegowego.
Celem operacji jest uwolnienie zwężonego pierwszego przedziału i stworzenie ścięgnom większej przestrzeni do swobodnego przesuwania.
Szczegółowo wszystkie metody, kwalifikację oraz przebieg leczenia opisaliśmy w poradniku:
Nie ma jednego czasu trwania choroby de Quervaina. Łagodne i wcześnie leczone dolegliwości mogą ustąpić w ciągu kilku tygodni, natomiast przewlekłe przypadki mogą trwać miesiącami i wymagać bardziej zaawansowanego leczenia.
Na czas powrotu do sprawności wpływają przede wszystkim:
Nie warto więc porównywać czasu leczenia dwóch pacjentów wyłącznie na podstawie tej samej diagnozy.
Szczegółowo omawiamy to w poradniku:
Ile trwa choroba de Quervaina i kiedy można wrócić do pracy?
Do lekarza warto zgłosić się, jeżeli ból po stronie kciuka utrzymuje się mimo ograniczenia obciążenia, regularnie wraca albo zaczyna utrudniać normalne chwytanie i wykonywanie codziennych czynności.
Nie warto długo zwlekać, jeśli:
Jeżeli razem z bólem występuje drętwienie lub mrowienie palców, przyczyna może dotyczyć również nerwu i wymaga innego kierunku diagnostyki.
Natomiast ból po silnym urazie, szczególnie z dużym obrzękiem, deformacją lub znacznym ograniczeniem ruchu, wymaga przede wszystkim wykluczenia świeżego uszkodzenia.
W CRS Clinic diagnostykę bólu nadgarstka od strony kciuka rozpoczynamy od konsultacji ortopedycznej, badania klinicznego oraz dokładnego USG podczas tej samej wizyty. Celem nie jest samo potwierdzenie choroby de Quervaina, ale przede wszystkim ustalenie, która struktura rzeczywiście odpowiada za ból.
Ma to znaczenie, ponieważ podobne dolegliwości mogą powodować:
Po ustaleniu rozpoznania lekarz omawia z pacjentem dalsze postępowanie.
Jeżeli wystarczy leczenie zachowawcze, nie ma powodu wykonywać zabiegu. Jeżeli natomiast objawy są przewlekłe i istnieją wskazania do leczenia zabiegowego, można zaplanować odpowiednią metodę.
Najważniejsza jest kwalifikacja do leczenia na podstawie rzeczywistego źródła bólu, a nie leczenie samego objawu.
Choroba de Quervaina to schorzenie przebiegające ze zwężeniem pierwszego przedziału prostowników nadgarstka, przez który przebiegają ścięgna odwodziciela długiego i prostownika krótkiego kciuka. Pogrubienie tkanek ogranicza swobodne przesuwanie się ścięgien i powoduje ból po stronie kciuka.
Najczęstszym objawem jest ból nadgarstka od strony kciuka nasilający się podczas chwytania, podnoszenia i poruszania kciukiem. Może wystąpić także miejscowy obrzęk, tkliwość, osłabienie chwytu, uczucie tarcia oraz ból promieniujący do przedramienia.
Ból występuje po promieniowej stronie nadgarstka, czyli od strony kciuka, najczęściej w okolicy wyrostka rylcowatego kości promieniowej. Może promieniować do kciuka albo w górę przedramienia.
Choroba wiąże się z pogrubieniem i zwężeniem struktur pierwszego przedziału prostowników. Sprzyjają jej powtarzalne ruchy kciuka i nadgarstka, praca manualna, niektóre aktywności sportowe, intensywne używanie smartfona oraz ciąża i okres poporodowy.
Intensywne korzystanie ze smartfona może zwiększać obciążenie ścięgien kciuka i jest wiązane z występowaniem objawów de Quervaina. Samo korzystanie z telefonu nie oznacza jednak, że jest ono jedyną przyczyną choroby.
Określenie „kciuk matki” jest potoczną nazwą choroby de Quervaina występującej w okresie ciąży lub po porodzie. Problem może być związany zarówno ze zmianami zachodzącymi w organizmie kobiety, jak i częstym podnoszeniem dziecka z kciukami ustawionymi w szerokim odwiedzeniu.
Łagodne objawy mogą ustąpić po zmniejszeniu obciążenia, a w przypadkach związanych z ciążą i okresem poporodowym dolegliwości mogą zmniejszać się wraz z upływem czasu. Utrzymującego się lub nawracającego bólu nie warto jednak miesiącami przeczekiwać bez ustalenia jego przyczyny.
Nie. Choroba de Quervaina dotyczy ścięgien kciuka i powoduje przede wszystkim ból podczas ruchu. Zespół cieśni nadgarstka wynika z ucisku nerwu pośrodkowego i charakterystycznie powoduje drętwienie oraz mrowienie palców, często nasilające się w nocy.
Test Finkelsteina jest jednym z testów klinicznych stosowanych podczas badania pacjenta z podejrzeniem choroby de Quervaina. Ma sprowokować charakterystyczny ból po stronie kciuka. Nie powinien jednak być traktowany jako samodzielna diagnoza, a jego opis bywa mylony z bardziej prowokacyjnym testem Eichhoffa.
USG może pokazać zmiany w obrębie pierwszego przedziału prostowników, pochewek oraz ścięgien APL i EPB, a także indywidualne warianty anatomiczne. Badanie jest pomocne zarówno w różnicowaniu przyczyn bólu, jak i przy planowaniu leczenia wykonywanego pod kontrolą obrazu.
Leczenie zależy od czasu trwania i nasilenia objawów. Może obejmować zmianę sposobu obciążania ręki, ortezę, fizjoterapię, leczenie iniekcyjne pod kontrolą USG, a w utrzymujących się przypadkach leczenie operacyjne.
Najczęściej boli okolica na granicy kciuka i nadgarstka. Źródło bólu znajduje się w pierwszym przedziale prostowników po stronie kciuka, dlatego pacjent może odczuwać dolegliwości zarówno jako ból kciuka, jak i ból nadgarstka.
Drętwienie palców nie jest typowym objawem choroby de Quervaina. Jeżeli pojawia się razem z bólem nadgarstka, należy sprawdzić również inne przyczyny, szczególnie ucisk nerwu, np. w zespole cieśni nadgarstka.
Już na wczesnym etapie szkolenia specjalizacyjnego zainteresował się chirurgią ręki, która stała się obszarem jego wyjątkowych kompetencji.
Podczas praktyki klinicznej zdobył szerokie doświadczenie w leczeniu schorzeń kończyny górnej.
Jako jeden z nielicznych specjalistów w Polsce wykonuje zabieg fasciotomii igłowej u Pacjentów z chorobą/ przykurczem Dupuytrena.
Wykonuje m.in. operacje:
Ukończył studia na II Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej w Warszawie. Jest pracownikiem naukowym Kliniki Ortopedycznej I Wydziału Lekarskiego WUM, szkoli studentów i lekarzy, jest autorem publikacji w czasopismach naukowych i doniesień konferencyjnych.
W CRS Clinic wykonuje operacje: cieśni nadgarstka, palca zatrzaskującego i choroby de Quervaina jak i wykonuje nieoperacyjny zabieg fasciotomii igłowej w leczeniu choroby Dupuytrena.
W CRS Clinic prowadzi konsultacje ortopedyczne połączone z diagnostyką ultrasonograficzną (USG) oraz leczeniem małoinwazyjnym w zakresie schorzeń takich jak:
W swojej pracy wykorzystuje zabiegi sonochirurgiczne, czyli małoinwazyjne procedury wykonywane pod kontrolą USG, które stanowią skuteczną alternatywę dla leczenia operacyjnego. Zajmuje się również wykonywaniem iniekcji dostawowych i okołostawowych (m.in. kwas hialuronowy, osocze bogatopłytkowe PRP) wspomagających proces regeneracji tkanek i odbudowy stawów.
Od ponad pięciu lat pracuje w Oddziale Urazowo-Ortopedycznym Szpitala Praskiego w Warszawie, gdzie zdobywa doświadczenie w diagnostyce oraz leczeniu chorób i urazów stawów — w tym stawu kolanowego, biodrowego, barkowego, łokciowego oraz nadgarstkowego. W ramach praktyki szpitalnej wykonuje również zabiegi operacyjne, co pozwala mu kompleksowo kwalifikować pacjentów zarówno do leczenia zachowawczego, jak i operacyjnego.
Szczególnym obszarem jego zainteresowań jest chirurgia kończyny górnej, zwłaszcza leczenie urazów i schorzeń obręczy barkowej. Specjalizuje się w małoinwazyjnych procedurach artroskopowych oraz w protezoplastyce stawu łopatkowo-ramiennego.
Stale rozwija swoje kompetencje zawodowe, uczestnicząc w licznych szkoleniach i konferencjach międzynarodowych — m.in. we Francji, Turcji, Grecji, Niemczech i Austrii. Jest członkiem Polskiego Towarzystwa Barku i Łokcia oraz Polskiego Towarzystwa Artroskopowego.
Konsultuje pacjentów w języku angielskim i hiszpańskim.
Ukończone kursy i szkolenia:
Kurs kadawerowy - protezoplastyka stawu ramiennego (2022, 2023, 2024)
Kurs Ultrasonografii narządu ruchu (2022)
Kurs Iniekcji Dostawowych pod kontrolą USG (2022)
Kursy artroskopii kończyny górnej (2023, 2024)
Berlin International Shoulder Course (2021, 2023, 2025)
Ocena MRI stawu ramiennego i kolanowego (2022, 2024)
Kurs chirurgii ręki oraz chirurgii rekonstrukcyjnej (2025)
Również leczy ścięgno Achillesa metodą Elektrolizy EPI.
Twoja wiadomość dotarła do naszej rejestracji.
Oddzwonimy tak szybko, jak to możliwe.
